100-letnia rocznica wybuchu I wojny światowej i o…

 

 

 

Muszę przyznać, że “obeszłam się smakiem”. Liczyłam na jakąś wymianę zdań co do filmu Pawlikowskiego, ale okazało się, że nikt z czytających tutaj i na blogu filmu nie widział. Szkoda, choć może mamy też zupełnie inne gusta filmowe. Oczywiście, że zgadzam się i jestem świadoma faktu, że filmy nie powstają w próżni, że odpowiadają na pewne zapotrzebowanie czy sytuację polityczno-społeczną – tak przecież było w latach 1990 też po upadku systemu komunistycznego w Polsce i niesamowitej ilości filmów tzw: patriotycznych i seriali. Trend ten choć osłabł trwa do dzisiaj. Co za tym idzie, są więc tematy niepopularny, niekomercyjne.

Pojawia się pytanie czy “Ida” odpowiada jakiemuś prądowi komercyjnemu, jakiejś fail zainteresowania. Sądząc po waszych komentarzach, po ilości osób w kinach w Polsce, które obejrzały ten film, raczej nie. Chodzi o film niszowy, którym zachwycają się podobno krytycy, i który otrzymał wiele nagród. Jak twierdzi sam reżyser filmu:

“Ludzie, którzy patrzą na świat prwew pryzmat polityki, ideologii, rasy, nicz tego filmu nie rozumieją, nie widzą, że to nie jest opowieść z tezą.”

W tym filmie Pawlikowski wraca do korzeni, rozlicza się ze stereotypami również. I nie wiem czy jego nakręcenie jest akurat sprawą polską, gdyż nie dotarłam do informacji i nie mam czasu teraz by szukać kto film wyprodukował i sfinasował.

 

Nawiązując jednak do tego wątku, chciałam wam przedstawić powieść, która w 2013 roku otrzymała prestiżową nagrodę Goncourt. Z pewnością jak i inne książki Pierre Lemaître zostanie przetłumaczona na język polski. Przeczytałam ją gdzieś w lutym… Można by się zastanawiać czy powieść ta nie powstała specjalnie na 100 rocznicę wybuchu I wojny światowej? A może też została wyróżniona z tego powodu? Być może…

 

Nie można jej jednak nawet w tak szczególnych okolicznościach ująć geniuszu! Wojna jest brzydka. Śmierdzi i zabija. I nawet jeśli uda wam się wyjść z niej cało to i tak zapłacicie za to wysoką cenę. To główne przesłanie tej ponad 600 stronicowej powieści. Gdzieś jednak w jej błotnistym dole narodziła się przyjaźń pomiędzy Albertem  Edwardem, dwoma zupełnie różnymi bytami. Albert miał umrzeć. Takie było jego zadanie, miał umrzeć bo zobaczył coś czego ne powinien był widzieć. Edward miał żyć. I żył, ale za wchodzenie w błotnisty dół został ukarany wielką, cuchnącą dziurą pośrodku twarzy. Jak odzyskać choć trochę władzy na swoim własnym życiem? Jak przetrwać po… Budując jedno z największych oszustw lat 1920! To powieść o życiu i o śmierci, uniwersalna, trzymająca w napięciu, destabilizująca. Po jej lekturze nigdy już nie przejdziecie obojętnie obok Pomnika dla zmarłych…

 

I w związku z tym mam znowu do was pytanie: Jak przygotowuje się w Polsce obchodzy tej 100-tnej rocznicy? Co się o tym mówi i pisze?  Może macie jakieś ciekawe spostrzeżenia, linki? Z gory dziękuję.

"Ida" - niezwykly film Pawla Pawlikowskiego

Bardzo rzadko zdarza się by polski film był na ekranach francuskich kin ! I jeszcze rzadziej zdarza się by pozostawał na nich przez kilka tygodni. Od dawna chciałam go zobaczyć, ale ilość pracy i kłopoty organizacyjne sprawiły, że zobaczyłam go dopiero dzisiaj.


Wybrałyśmy się razem z moją przyjaciółką Anne do kina Utopia. Pomimo wczesnej godziny – projekcja o 13h50 -  sala pękała w szwach. Dostały nam się ostatnie miejsca w pierwszym rzędzie na rozkładanych fotelach.


Ale warto było… i chyba jeszcze więcej.


Ten film wywołał we mnie szok. Szok estetyczny, emocjonalny. Potrzeba mi było wielu minut by podnieść się z fotela po projekcji.





To film zrealizowany przez Polaka z emigracji, spojrzenie na naszą rodzimą historię niezwykłe, nowe. Podróż tytułowej bohaterki – Idy do korzeni, poprzez zniszczoną materialne, emocjonalnie i moralnie Polskę lat 1960 jest jednocześnie podróżą egzystencjalną: od tego co się rodzi, poprzez to czym się żyje aż do końca – do śmierci. To podróż niezwykle wysublimowana – sposobem filmowania i przede wszystkim grą aktorek. Niesamowite Agaty… Kuleszy i Trzebuchowskiej. To film gorzki, jakby specjalne odarty z łatwych emocji i szybkich planów filmowych, który jak rzadki klejnot minuta po minucie ukazuje swoje ukryte piękno.





Według mnie film ten można odczytać na wielu płaszczyznach. Ta pierwsza czy pierwszego stopnia – podstawowa, dająca się zobaczyć to po prostu historia Idy, jej konfrontacji  z żydowskim pochodzeniem, śmiercią rodziców a wyborem życia zakonnego.


Ta druga to niezwykle delikatnie ujęta historia polskiego spojrzenia na Żydów i powiązania go z naszym, rodzimym i jakże specyficznym katolicyzmem.


Ta trzecia to historia powojennej Polski z jej podziałami społecznymi i zbrodniami – postać ciotki Wandy i wiele drugoplanowych scen uwypuklają ten wątek.


Ta czwarta to życie w Polsce lat 1960 – drogi, miasteczka, miasta, domy, obskurne hotele i knajpy, sposoby życia i bycia.





A ta piąta i  jak dla mnie najważniejsza to sprawa pamięci osobistej i kolektywnej, to pytania egzystencjalna o dobro i o zło, o koniec ludzkiego życia i o to co je wypełnia.


Przyznam się, że podczas filmu płakałam i to wielokrotnie…


Po prostu niesamowity obraz…

Okularnicą zostałam i Dordogne 2 - zdjecia z sredniowiecznego miasteczka Domme

 

Tak, tak i na mnie przyszła pora choć jak do tej pory nosiłam tylko szkła chroniące moje oczy od słońca i jego niszczycielskich promieni. Teraz niestety muszę mieć okulary do ekranów i do prowadzenia samochodu. Mam -0,25 więc niewiele ale też trochę astygmatyzmu co sprawia, że często kolejnośćliter przekręcam jak piszę i zupełnie tego nie widzę. Po wybieraniu oprawek z Klaudią – już chyba jakieś 2 tygodnie temu, zgodzie mojego ubezpieczenia co do refundacji i kilku dniu na zrobienie szkieł… mam, okulary na nosie! Super dobrze się w nich czuję i widzę znacznie lepiej. Więc jest się z czego cieszyć. Dziś je odebrałam jadąc na kolejną radę pedagogiczną – to już trzecia w tym tygodniu.

 

A zdjęcie okularom zrobiłam tak trochę specjalnie, umieszczając w tel stojące na moim biurku zdjęcie mojego kochanego Dziadka, który dziś obchodził by 90 urodziny na ziemii… To dla mnie niezwykle ważna data. Dziadek śni mi się bardzo często, praktycznie co drugą noc i zawsze tak dobrze, tak ciepło, tak miło. Niby nie wierzę w sny, ale te są tak cudowne, że pokochałam spać.

Zaraz więc wybieram się zająć miejsce w mojej sypialni bo jutro lekcje od 8h do 15h… I tylko godzinna przerwa na obiad. Dziś jednak, na radzie kolejna niespodzianka dla mnie – moi uczniowie kochają mój przedmiot czyli historię-geografię. 7 w jednej klasie zadeklarowało chęć przygotowania do konkursu wstępnego na Nauki polityczne będą więc pewnie miała dodatkowe godziny… Miło mi było dzisiaj to słyszeć.

 

A teraz druga część zdjęć z Dordogne, tym razem ze Średniowiecznego miasteczka Domme, w którym jeden rzemieślnik, królowi Philippe le Hardi w 1242 roku monety wyrabiał.

 w tym domu wlasnie

kwitnace drzewa

Cudowne renesansowe okno, najprawdopodobniej XV wiek w sredniowiecznych murach

Merostow, ktore Antek wzial za kosciol... romanskie

I figurka Maryji

tutaj juz romanski kosciol

 i urokliwa uliczka w kwiatach

Dordogne 1 – w Zamku w Castelnaud

 

 Dordogne to trzeci pod względem wielkości departametn francuski, który stanowi część regionu Akwitani i pod-regionu Périgord. To kolebka ludzkości na terenie Europy, gdyż tutaj właśnie odnaleziono ślady pierwszych mieszkańców naszego kontynentu, wystarczy wspomnieć o słynnej grocie Lascaux w dolinie rzeki Vézère. Region ten był też siedliskiem kultury celtycko-rrzymskiej i jest jej jeszcze wiele na tym obszarze, ale też znany był i jest ze ze względu na pozostałości po wojnie 100 – letniej. Niesamowita historia tych miejsc przeplata się ze specyficzną kulturą w tym też tą kulinarną.

 

W ubiegłą niedzielę udaliśmy się w tamte strony położone od 1 h do 2 h jazdy samochodem od Bordeaux, na naszą pierwszą wyprawę historyczną z Antosiem – świadomym Antosiem powinnam napisać bo jako niemowlak, mój syn już w wieku 9 miesięcy w grotach rysunki człowieka pierwotnego podziwiał. I chyba ta miłość do historii została w nim wtedy zasiana.

Na wyprawę wyruszyliśmy z parą przyjaciół, niemiecko-francuską parą: Klaudią i Erykiem. Eric, z francuskiego jest historykiem i jego wiedza niesamowicie nam imponuje!

 

A biorąc pod uwagę fakt, że jego rodzinny Zamek znajduje się właśnie w tym regionie, tym bardziej chcieliśmy skorzystać z jego znajomości terenu. Wyprawy te będziemy kontynuować i latem pewnie z jego rodowej siedziby by było bliżej.

 

Dziś więc wpis o początku i o zamku w Castelnaud i miasteczku wybudowanym wokół niego a datującym na XIII I XIV wiek. Zamek ten jest własnością Pana Roussillon i jego rodziny, który z ruin odnowił go i udostępnił do zwiedzania jako Muzeum broni średniowiecznej. Pokazy jej są tutaj organizowane przez całe lato. Więc wrócić tam musimy. Zamek ten był niejako po stornie Anglików w wojnie 100 letniej a podczas wojen religijnych stał się tymczasowo siedzibą Hugenotów.

Z wiadomości praktycznych: do Zamku trzeba się wspiąć po kamieniach, a dalej uliczkach miasteczka… sportowy wyczyn! Wstęp dla dorosłego kosztuje 8,60 euros a zwiedzanie zorganizowane jest po francusku i  po angielsku. Dla dzieci jest specjalny program i książeczki – rebusy z nagrodami przy wyjściu. PO zwiedzaniu można zejść w dół do rzeki – Dordogne i popłynąć kilka kilometrów kajakiem…

Zdjęcia:

Te dwa zdjecia sa z miejscowosci Lalande - herb miasta i flagi oraz zegar na hali rynkowej typowy dla miast typu - bastide w naszym regionie.

Widok na zamek i miasteczko Beynac

Na dole, przed nasza wspinaczka do Zamku Castelnaud znajduje sie Pomnik poswiecony zmarlym mieszkancom gminy, podczas 1 wojny swiatowej - w kazdej francuskiej gminie jest przynajmniej jeden a gmin jest ponad 36 000... Eric wyjasnia Antkowi.

Cmentarz komunalny, na skale, nad rzeka Dordogne... stwierdzilismy, ze to idealne miejsce na wieczny odpoczynek.

Zamek Castelnaud

Gigantyczna kusza przed zamkiem

Sredniowieczna bron - pokazy latem

Zamkowa kuchnia

XIII - XIV wieczne miasteczko Castelnaud - stare dachy, kosciol parafialny...

Francuzi i ich czytelniczo-literacki zapał ; kolacja na wieczór i wiosna!

 

Czytając dziś rano moją francuskojęzyczną prasę trafiłam oto na wyniki ankiety przeprowadzonej przez Komitet Książki w 2013 roku. Wyniki te są wielce ciekawe bo po raz kolejny podkreślają literackie pasje Francuzów!
I tak 56% Francuzów czyta minimum 5 książek rocznie, 35 % więcej jak 10 książek rocznie ale co ciekawe 49,9% Francuzów próbuje pisać i marzy o wydaniu własnej książki! Biorąc pod uwagę fakt, że w kraju tym istnieje ponad 500 domów wydawniczych a każdy z nich otrzymuje średnio około 20 manuskryptów dziennie to rzeczywiście… jest potencjał! Średni statystyczny Francuz jest też gotowy na zainwestowanie – 1800 euros za wydanie książki własnym sumptem i odniesienie literackiego sukcesu. To całkiem sporo. I choć ja nigdy za wydanie moich książek czy to w Polsce czy we Francji nie dałam ani grosza, wręcz przeciwnie za każdym razem biorę zaliczkę… to rozumiem tę gotowość. Wydanie książki we Francji jest niezwykle trudne i nie zależy tylko od talentu piszącego ale też od całego szeregu czynników w tym głównie – obrotności i renomy agenta literackiego.

Niestety 42,2 % piszących uważa, że należy opisywać własne życie i przeżycia ale właśnie tego typu pisarstwo jest w pierwszej kolejności odrzucane przez wydawnictwa. Bo nie jest sztuką jak piszą specjaliści analizujący ankietę opisanie czegoś swojego, sztuką jest zrobienie z czegoś przedmiotu literackiego czyli tej przedziwnej mieszanki: talentu, kreatywności, finezji, wyczucia, wrażliwości, egoizmu i altruizmu jednocześnie. Być pisarzem to potrafić z jakiegoś elementu stworzyć dzieło po francusku “ mettre en oeuvre”. Własny życiorys mało temu sprzyja, zazwyczaj jest zbyt ubogi a jeśli nie jest to powstają fantastyczne eseje tylko... są one rzadkością.


W każdym razie to co cieszy to… 1 h49 minut dziennie lektury, statystycznego Francuza w kategori: prasa, powieść czy esej, ale gdy porównać to z czasem oglądania TV – 4h09 minut to Francuz ma spory margines na to by czytać jeszcze więcej!

A u nas?
Dziś kolacja z moją szefową i jej towarzyszem u mnie  w domu. Około 17h zacznę przygotowywać choć beza na Pavlovą już siedzi w piekarniku… a w menu:
Aperitif mam dobre sery, młode rzodkiewki, pomidorki cherry, i mini marcheweczki młode, do tego wybór alkoholi i soków;
Przystawka – zupa krem z topinambura z redukcją z balsamico I chipsami z szynki z Bayonne – Baskowie się kłaniają…

Danie główne – pieczeń cielęca w mandarynkach według Anne –Sophie Pic

A na deser Pavlova CH. Felder’a z pomarańczami maltańskimi i kremem na bazie mascarpone i limetki…

Poza tym… 21°C w cieniu, pełne słońce, żyć się chce… jutro wypad do Dordogne. Jest cudownie!
Dobrego week-endu dla wszystkich!

Z Kraju Basków 2 – Spacer po Bidart i Guéthary

 

 

To dwa nadmorskie miasteczka, urokliwe i bardzo charakterystyczne, gdy o baskijską architekurę chodzi. Znajdują się pomiędzy Biarritz i Saint Jean de Luz, które pokażę następnym razem. Co mnie urzeka w tych miejsach najbardziej to, to przedziwne połączenie gór bo Pireneje chowają swe szczyty w Atlantyku i surowość oceanu.

 

To właśnie przedstawia moje tytułowe zdjęcie robione spod kapliczki Śwętej Magdaleny w Bidart. Taki widok mogłabym mieć z mojego okna… I są wille, które je mają, na zdjęciach w galerii.

 

Baskowie mają swoją narodową grę, nazwyaną po francusku Pelotte basque. Gra się w nią używają drewnaniych palet-rakiet i skórzanej piłki. Wśród moich uczniów, są tacy, którzy trenują pelotte i popularyzują ten sport nawet w Ameryce południowej. Boiska do gry znajdują się w centrum baskijskich miasteczek – to na przeciwko merostwa w Bidart – na zdjęciu i na przeciwko kościoła… Nie jest to bez znaczenia oczywiście. Władza kościelna, publiczna i sport w jednym…

 

Tymczasem radość w moim domu bo bilety do Kanady i do USA na lato zakupione… wylatujemy na cały miesiąc wakacji za Ocean ! I bardzo się cieszymy !

Teren do Pelotte basque

Kosciol w Bidart: zegar na wiezy chroniony jest od strony Oceanu sama wieza a wnetrze w drewnie z balkonami ubogacaja miniatury statkow jak vota.

Piment d'Espelette czyli papryczki baskijskie susza sie na murach domow - to bardzo charakterystyczny widok!

Wille baskijskie z widokiem na Pireneje i Ocean...

Kapliczka Swietej Magdaleny w Bidart - skalne urwisko i widoki

W poszukiwaniu WIOSNY

W poszukiwaniu WIOSNY

 

Tej pierwszej, delikatnej, tego początku, który zachwyca, rokrocznie, niezmiennie, wzrusza i sprawia, że tak bardzo chce się żyć, chce się cieszyć, obdarowywać uśmiechami wszystkich wokół !

Z powodu niezbyt ładnej pogody przełożyliśmy nasz wyjazd do Dordogne na kolejny week-end… Wczorajszy dzieź był wyjątkowo chmurny i szary. Ale byliśmy w kinie z Antkiem na « Pompei » - rekonstrukcja historyczna, warta obejrzenia dla Antka, mi się średnio podobał. W planach kolejne rekonstrukcje historyczne : « Noe » - o arce Noego, « Monuments » - o planie Hitlera dotyczącym zawłaszczenia europejskich dzieł sztuki, i « 300 : narodziny Imperium » - bitwy Grecko-Perskie…

Dziś rano jednak wstało piękne słońce. Byliśmy już o 9h w klubie tenisowym, Antek miał godzinny trening z rączką z odcuskiem bo cały tydzień ubiegły grał po 3 h dziennie, na wakacyjnym stażu i wczoraj też grał… niestety nie sposób go zatrzymać ! Nawet ranny rusza do gry, ma odwagę, samozaparcie… jest niesamowity !

Po treningu, kawa, dla niego sok, prysznic I w drogę nad Ocean, do Ardenos tym razem… a tam…

 

WIOSNA!!!

Obiad w pizzeria, zdjęcia później, takiej sobie, ale całkiem może być! Po Ardenos pojechaliśmy do Lacanau zobaczyć jak plaża zniknęła… tak, po ostatnich burzach wydmy zmiecione, plaży już nie ma a w maju światowe igrzyska w windsurfingu tam się szykują… Będą mieli problem.

Nie zabawiliśmy długo choć ciekawskich jak my nie brakowało. Pojechaliśmy pograć w golfa I było cudownie! Wśród sosnowego lasu, golf w Lacanau zrobiliśmy sobie 9 dołków w 2 godziny, marszu i gry… I tutaj znowu Antek – jest najlepszy z nas, gra lepiej niż my. Nie da się ukryć… I cieszymy się z tego bardzo bo bardzo go kochamy i jego umiejętności w wieku 8 lat są jak dla nas niesamowite.

 

Wracaliśmy w zapachu Mimozy, w oczach kolory żonkili i magnoli !